Rządowy megaprojekt infrastrukturalny Port Polska — wcześniej znany jako Centralny Port Komunikacyjny — znalazł się wśród inwestycji o łącznej wartości 82 mld euro zaprezentowanych delegacji z Arabii Saudyjskiej. Rozmowy prowadzono z przedstawicielami Public Investment Fund, jednego z największych państwowych funduszy majątkowych świata.
Według informacji uzyskanych od przedstawicieli strony polskiej, spotkania miały charakter wstępny i obejmowały szeroki portfel projektów infrastrukturalnych: transportowych, logistycznych oraz energetycznych. Największe zainteresowanie wzbudził jednak właśnie Port Polska — inwestycja, która od lat budzi polityczne i gospodarcze emocje.
– Jeśli inwestor saudyjski byłby zainteresowany takim projektem strategicznym, jesteśmy gotowi do rozmów – mówi Piotr Matczuk, prezes Polski Fundusz Rozwoju.
Od CPK do Portu Polska — zmiana strategii
Projekt zmienił nazwę i częściowo założenia po zmianie rządu, jednak jego rdzeń pozostał ten sam: budowa nowego, centralnego hubu transportowego łączącego lotnisko międzykontynentalne z siecią szybkiej kolei i infrastrukturą logistyczną.
W pierwotnej wersji CPK miał być jednym z największych portów lotniczych w Europie Środkowej, zdolnym obsłużyć nawet 40–60 mln pasażerów rocznie. Nowa koncepcja kładzie większy nacisk na etapowanie inwestycji i partnerstwa kapitałowe zamiast pełnego finansowania publicznego.
To właśnie potrzeba dywersyfikacji finansowania sprawiła, że Polska zaczęła szukać inwestorów instytucjonalnych poza Europą.
Dlaczego Saudyjczycy?
Public Investment Fund zarządza aktywami liczonymi w setkach miliardów dolarów i w ostatnich latach aktywnie inwestuje w infrastrukturę transportową i logistyczną na całym świecie. Fundusz finansował m.in.:
- porty lotnicze
- projekty smart city
- globalne huby logistyczne
- transport kolejowy dużych prędkości
Dla Arabii Saudyjskiej inwestycje tego typu są elementem strategii dywersyfikacji gospodarki po erze ropy — Vision 2030. Z kolei dla Polski oznaczałoby to dostęp do kapitału, którego budżet państwa i europejskie instytucje finansowe mogą nie być w stanie zapewnić w pełnej skali.
Co Polska może zyskać
Wejście inwestora z Bliskiego Wschodu miałoby kilka konsekwencji:
1. Przyspieszenie realizacji
Największym problemem projektu od lat jest finansowanie i harmonogram. Kapitał prywatny pozwoliłby skrócić czas budowy.
2. Zmniejszenie obciążenia budżetu
Inwestycja tej skali w całości publiczna oznaczałaby wieloletnie zadłużenie lub ograniczenie innych wydatków infrastrukturalnych.
3. Integracja z globalnymi szlakami logistycznymi
Saudyjczycy inwestują w globalną sieć transportową między Azją, Europą i Afryką — Polska mogłaby stać się jednym z jej węzłów.
Co budzi wątpliwości
Potencjalne partnerstwo niesie też ryzyka:
- kontrola nad strategiczną infrastrukturą
- uzależnienie od kapitału spoza UE
- negocjacje dotyczące udziałów i zarządzania
- wpływ polityki międzynarodowej na inwestycję
Dlatego — jak podkreślają przedstawiciele PFR — rozmowy są dopiero na wstępnym etapie i nie ma mowy o sprzedaży projektu, lecz o modelu współinwestowania.
Co dalej?
Najbliższe miesiące będą kluczowe. Jeżeli Public Investment Fund zdecyduje się przejść do fazy due diligence, rozpoczną się szczegółowe negocjacje struktury finansowania, udziałów i gwarancji państwowych.
Eksperci rynku infrastrukturalnego wskazują, że sama prezentacja projektu funduszowi tej skali oznacza zmianę filozofii: od projektu narodowego do projektu międzynarodowego.
Port Polska może więc stać się nie tylko największą inwestycją transportową w historii kraju, ale także pierwszym w Europie Środkowej hubem budowanym w modelu globalnego partnerstwa kapitałowego.
Na razie jednak — jak podkreślają rozmówcy — to dopiero początek rozmów, a nie podpisanie kontraktu.
Źródło: wp.pl