Polski system podatkowy stoi u progu brutalnej weryfikacji, która definitywnie zakończy epokę łatwych optymalizacji i szerokich ulg. Ministerstwo Finansów z pełną determinacją dąży do przejęcia miliardów złotych, które dotychczas zostawały w kieszeniach przedsiębiorców, inwestorów oraz programistów.
Nadchodząca ofensywa pod hasłem uszczelnienia systemu to w rzeczywistości radykalny zwrot ku wyższym obciążeniom, który na zawsze zmieni reguły gry na rynku nieruchomości, motoryzacyjnym oraz technologicznym.
Wielkie polowanie na fliperów nieruchomości
Ministerstwo Finansów wyciąga ciężkie działo przeciwko osobom, które uczyniły z obrotu mieszkaniami wysoko dochodowe źródło przychodu, unikając przy tym danin na rzecz państwa. Kluczowym narzędziem tej walki stanie się drastyczne ograniczenie ulgi mieszkaniowej, która do tej pory pozwalała na niemal nieograniczone inwestowanie bez konieczności opłacania dziewiętnastoprocentowego podatku.
Resort zauważył, że obecne przepisy stały się furtką dla inwestorów budujących portfele nieruchomości pod płaszczykiem zaspokajania własnych potrzeb bytowych. Od początku 2027 roku sytuacja zmieni się diametralnie, ponieważ z preferencji będzie można skorzystać tylko raz na trzy lata.
Fiskus zamierza w ten sposób przeciąć praktykę wielokrotnego i bezpodatkowego obrotu lokalami, co uderzy bezpośrednio w dynamikę zysków osiąganych przez tak zwanych fliperów. Co istotne, nowa zasada obejmie nieruchomości nabyte po sylwestrze 2026 roku, co czyni nadchodzące miesiące ostatnim dzwonkiem na zakupy oparte na starych, liberalnych zasadach. Resort wprost wskazuje, że celem jest wyeliminowanie sytuacji, w której podatnik posiada kilka nieruchomości, w tym zagraniczne, i wciąż korzysta z pełnej ochrony podatkowej.
Pułapka na poleasingowe samochody
Kolejny cios zostanie wymierzony w przedsiębiorców, którzy wypracowali sprawdzony mechanizm unikania podatku przy wykupie aut z leasingu. Dotychczasowy schemat był prosty i niezwykle popularny: wykupienie pojazdu do majątku prywatnego, przekazanie go w formie darowizny najbliższej rodzinie i sprzedaż po pół roku bez konieczności dzielenia się zyskiem z urzędem skarbowym.
Rząd zamierza ten proceder ukrócić poprzez wydłużenie okresu karencji z sześciu miesięcy do aż trzech lat. W praktyce oznacza to, że samochód otrzymany w darowiźnie stanie się dla rodziny podatkowym zobowiązaniem na długie trzydzieści sześć miesięcy. Każda próba szybszej sprzedaży skończy się koniecznością zapłacenia podatku PIT, co czyni całą operację finansowo bezzasadną.
Projektodawcy idą o krok dalej i zapowiadają, że obowiązek podatkowy będzie podążał za autem nawet w przypadku dalszych darowizn wewnątrz rodziny. Jedynie pojazdy o wartości nieprzekraczającej trzydziestu sześciu tysięcy stu dwudziestu złotych pozostaną poza tym restrykcyjnym rygorem. Dla właścicieli luksusowych limuzyn i drogich SUV-ów, rok 2026 staje się ostatecznym terminem na bezpieczne i opłacalne wyjście z leasingu.
Informatycy na celowniku fiskusa
Prawdziwe trzęsienie ziemi czeka jednak branżę technologiczną, która dotychczas masowo korzystała z dobrodziejstw ulgi IP Box. Preferencyjna stawka pięciu procent, będąca magnesem dla najwyższej klasy specjalistów, zostanie obwarowana warunkami, które dla większości freelancerów okażą się barierą nie do przejścia.
Nowe przepisy uzależniają prawo do ulgi od zatrudnienia przynajmniej trzech osób na pełne etaty lub ponoszenia ogromnych kosztów wynagrodzeń dla współpracowników. Takie postawienie sprawy de facto eliminuje z rynku jednoosobowe działalności gospodarcze, które samodzielnie tworzą innowacyjne kody i rozwiązania. Zdaniem Ministerstwa Finansów obecna struktura korzystających z ulgi jest sprzeczna z jej pierwotnym celem, jakim miało być wspieranie dużych centrów badawczo-rozwojowych, a nie indywidualnych programistów.
Dodatkowym utrudnieniem będzie włączenie dochodów z IP Box do podstawy daniny solidarnościowej, co jeszcze bardziej uszczupli zyski najlepiej zarabiających ekspertów. Eksperci przewidują, że zmiana ta wywoła masowy odbyt specjalistów w stronę ryczałtu lub, co gorsza, skłoni ich do emigracji podatkowej do krajów oferujących stabilniejsze warunki prowadzenia biznesu.
Koniec ery taniego samozatrudnienia
Ostatnim filarem podatkowej ofensywy jest radykalne uszczelnienie ryczałtu oraz powrót do kontrowersyjnej koncepcji walki z ukrytą dywidendą. Rząd chce zmusić samozatrudnionych działających w modelu B2B do porzucenia tej formy współpracy na rzecz etatów, podnosząc stawki podatku dla tych, którzy nie decydują się na zatrudnianie pracowników.
Jeśli przedsiębiorca świadczy usługi dla podmiotów powiązanych i nie generuje miejsc pracy, jego ryczałt wzrośnie do piętnastu lub nawet siedemnastu procent. Jednocześnie Ministerstwo Finansów zamierza zablokować możliwość wypłacania zysków ze spółek pod pozorem usług doradczych czy zarządczych. Wszystkie faktury wystawiane przez wspólników na rzecz własnych firm zostaną wyłączone z kosztów uzyskania przychodu, co ma uniemożliwić sztuczne obniżanie podatku dochodowego.
Nina Makowska